YANGI O'ZBEKISTONDA ELEKTR ENERGIYASI TIZIMIDAGI ISLOHOTLAR

Authors

  • Ismoilov Solijon Isrolijon o’g’li I.R.Teshabayeva Farg’ona davlat texnika universiteti

Keywords:

elektr energiyasi sohasi islohoti, O'zbekiston energetika siyosati, bozorni liberallashtirish, qayta tiklanadigan energiya, Markaziy Osiyo, Uzbekenergo, energetika o'tishi, davlat-xususiy sheriklik

Abstract

2017-yildan boshlab O'zbekiston elektr energiyasi sohasida keng qamrovli islohotlarni amalga oshirmoqda. Ushbu maqolada Yangi O'zbekiston kontseptsiyasi doirasida qonunchilik, tarkibiy va institutsional o'zgarishlar tizimli tahlil qilingan. Tadqiqot to'rt asosiy yo'nalishni o'rganadi: (1) Uzbekenergo davlat korporatsiyasini vertikal tarqatish; (2) ulgurji elektr energiyasi bozori va raqobatbardosh tarif mexanizmlarini joriy etish; (3) 2030-yilga qadar 25 GVt qayta tiklanadigan energiya quvvatiga erishish maqsadidagi strategiya; (4) davlat-xususiy sheriklik orqali xorijiy to'g'ridan-to'g'ri investitsiyalarni jalb qilish. Olingan natijalarga ko'ra, O'zbekiston tarkibiy jihatdan sezilarli yutuqlarga erishgan bo'lsa-da, tartibga solish salohiyati, kross subsidiyalarni bartaraf etish, tarmoq infratuzilmasini modernizatsiya qilish va Markaziy Osiyo energetika tizimi (MOET) bilan integratsiya sohasida muhim muammolar saqlanib qolmoqda.

References

1. Osiyo taraqqiyot banki (ADB). (2019). O'zbekiston energetika sohasi baholash, strategiya va yo'l xaritasi. Manila: ADB.

2. Helm, D. (2014). Energetika va iqlim siyosati uchun evropa tizimi. Energy Policy, 64, 29–35.

3. Xalqaro energetika agentligi (XEA). (2022). O'zbekiston energetika siyosatini ko'rib chiqish. Parij: XEA/OECD.

4. Jamasb, T., & Pollitt, M. (2005). Yevropa Ittifoqida elektr energiyasi bozori islohoti: liberallashtirish va integratsiya yo'lidagi taraqqiyotni ko'rib chiqish. Energy Journal, 26 (maxsus son), 11–41.

5. Jahon banki. (2024). O'zbekiston iqtisodiy yangilanishi: Global bo'ronlar fonida o'sishni davom ettirish. Vashington, D.C.: Jahon banki.

6. Newbery, D. M. (2002). Tarmoq kommunal xizmatlarini xususiylashtirish, qayta tuzilish va tartibga solish. Kembrij, MA: MIT Press.

7. O'zbekiston Respublikasi. (2017). Yoqilg'i-energetika majmuasini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to'g'risida UP-5285-sonli Prezident farmoni. Toshkent:

8. O'zbekiston Respublikasi. (2022). Yangi O'zbekiston taraqqiyot strategiyasi 2022 2026. Toshkent: Rasmiy nashr.

9. O'zbekiston Respublikasi Energetika vazirligi. (2023). Yoqilg'i-energetika majmuasi statistik to'plami. Toshkent: Energetika vazirligi.

Downloads

Published

2026-05-12

Issue

Vol. 1 No. 2 (2026): Global Journal of Cross-Disciplinary Innovations

Section

Articles

Categories

License

Copyright (c) 2026 Ismoilov Solijon Isrolijon o’g’li I.R.Teshabayeva

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Ushbu jurnalda chop etilgan maqolalar Creative Commons Attribution 4.0 Xalqaro Litsenziyasi (CC BY 4.0) ostida litsenziyalangan. Bu asarni nusxalash, tarqatish va moslashtirish imkonini beradi, agar asl muallif va manba to'g'ri ko'rsatilsa.